Kategoria: Zioła i inne rośliny

Pokrzywę znają wszyscy. Różne gatunki tej rośliny rosną na wszystkich kontynentach (z wyjątkiem Antarktydy). Ostatnio bardzo dużo się o niej mówi i pisze, bo nauka potwierdza jej niesamowite właściwości. Stosowana jest w fitoterapii, w kosmetyce i w ogrodnictwie, gdzie pomaga walczyć ze szkodnikami i chorobami roślin. Jest doskonała na naturalny nawóz.

Pokrzywa działa przeciwwirusowo i przeciwcukrzycowo. Przyjmowana z witaminą B1 pomaga w niedokrwistości. Obniża ciśnienie krwi, ułatwia trawienie i pobudza zdolność wydzielniczą trzustki.

Korzeń pokrzywy wpływa na procesy biosyntezy testosteronu, a także zapobiega przerostowi prostaty.

Preparaty z pokrzywy można przygotować sobie samemu, na przykład według receptur podanych na tutaj, albo kupić gotowe. Trzeba tylko pamiętać, że nie należy ich zbyt długo przyjmować. Można się nabawić podrażnienia żołądka lub reakcji alergicznej.

Zresztą z pokrzywą, tak jak z każdym ziołem, nie należy przesadzać. 

Mnie szczególnie interesuje, że we Włoszech tradycyjnie leczy się dnę moczanową wywarami z liści pokrzywy.

Liście i korzeń pokrzywy zawierają wiele pierwiastków śladowych, które są niezbędne do prawidłowego działania enzymów uczestniczących w przemianie materii. Wyciągi z pokrzywy wyraźne zwiększają usuwanie z organizmu różnych metabolicznych odpadów.

W badaniach na zwierzętach, opublikowanych w

Hajhashemi, Valiollah, and Vahid Klooshani. „Antinociceptive and anti-inflammatory effects of Urtica dioica leaf extract in animal models.” Avicenna Journal of Phytomedicine 2013;3(2):193-200,

zaobserwowano przeciwzapalne i przeciwbólowe działanie wodno–alkoholowych wyciągów z liści pokrzywy podawanych wewnętrznie w przypadku zapalenia stawów.

Wiosną młoda pokrzywa (zanim zakwitnie) sprawdzi się w kuchni jako dodatek do jajecznicy, chleba, ciast, tart, zapiekanek. Można z niej robić zupę i pesto do makaronu albo przygotowywać jak szpinak. Zniesie wszelkie eksperymenty kulinarne. W maju i czerwcu można ją jeść codziennie. W takiej formie jej się nie przedawkuje.

W starożytnym Rzymie stosowano zabieg chłostania pokrzywą, nazywany utricatio. Miał on chronić przed cholerą.

U księdza Kluka w jego „Dykcjonarzu roślinnym” przeczytałam, że „paraliżem naruszone członki, tak długo świeżą pokrzywą nacierać kazali, aż się iakie uczucie pokazało, podobnym sposobem postępowali sobie u płci męzkiey do sprawy małżeńskiey niesposobney”.

Rzymski satyryk Juwenalis pisał natomiast, że „tancerki z Kadyksu pobudzają marnych kochanków i wywołują ten sam efekt co chłosta pokrzywami w przywracaniu bogatym mężczyznom ochoty do życia” (cytat z książki Guylaine Goulfier „Pokrzywa w ogrodzie i w kuchni”).

Więc nie pozbywajmy się pokrzywy z ogrodu.

Ukułam nawet swoje własne przysłowie:

„Kto się w pokrzywy przewróci temu chęć do życia wróci”.

A poza tym, powiedzcie sami, czyż jak się przyjrzeć kwitnącej pokrzywie w odpowiednim oświetleniu, to nie wygląda ona całkiem jak piękna tancerka z Kadyksu?

Analiza wierszy Mirona Białoszewskiego kończyła się w mojej licealnej klasie wyrzucaniem kilku kolegów za drzwi.

Na przykład, kiedy polonistka przy analizie wiersza „Podłogo, błogosław!”, który zaczyna się tak:

Buraka burota

i buraka
bliskie profile skrojone
i jeszcze buraka starość,którą kochamy,

wykładała nam z emfazą: „oto podmiot liryczny stawia sobie za zadanie dotarcie do istoty buraka”, zaśmiewali się do łez.

Ja, jako podmiot liryczny tego wpisu, postawiłam sobie za zadanie dotarcie do naukowych publikacji, które dotyczą buraka i jego wpływu na kamienie nerkowe.

W Górach Aravali w indyjskim stanie Radżastan tradycyjnie leczy się kamicę nerkową pijąc dwie szklanki soku z surowych buraków przez siedem dni.

W badaniach opublikowanych w

Saranya, R., and N. Geetha. „Inhibition of calcium oxalate (caox) crystallization in vitro by the extract of beet root (Beta vulgais L.).” International Journal of Pharmacy and Pharmaceutical Sciences 6.2 (2014): 361-365

wykazano, że sok z buraka hamuje tworzenie się kamieni szczawianowych oraz pomaga wydalać je z nerek i zmniejsza ryzyko, że zatrzymają się w drogach moczowych.

Niestety burak zawiera saponiny (podobnie jak bohater „Odnalezionych kluczyków”, o którym pisałam tutaj) i może drażnić żołądek. Dlatego soku z surowego buraka nie powinno się pić zbyt długo.

Jest też niewskazany dla osób z nieżytem żołądka.

Robiąc sobie kurację sokiem z surowego buraka popijałam dwa razy dziennie po pół szklanki kleiku z siemienia lnianego (łyżka na szklankę letniej wody – gotować pod przykryciem 15 minut), żeby osłonić błonę śluzową żołądka przed drażniącym wpływem saponin.

Sok z buraka mi nie smakuje, więc dorzucałam do niego marchew i kawałek selera (o którym pisałam tutaj), załatwiając sobie przy okazji hamowanie nadaktywności mojej XO.

Białoszewski tak pisał o swojej męce twórczej :

męczy się człowiek Miron męczy
znów jest zeń słów niepotraf
niepewny cozrobień
yeń

Muszę powiedzieć, że przedzieranie się przez naukowe publikacje nie jest łatwe. Zwłaszcza, kiedy natrafię na bardzo skomplikowane, naukowe biochemiczne informacje. Bo akurat w tej dziedzinie jestem jeszcze odrobinę „niepotraf”.

 

Ostryż długi, czyli kurkuma, to bliski krewniak imbiru, o którym pisałam już w „Imbir – antidotum dla męża” (tutaj).

Dla mieszkańców Azji to absolutnie niezbędna przyprawa i lek na wiele dolegliwości.

Kłącze to pobudza wątrobę do pracy, chroni ją, a także ułatwia przepływ żółci w drogach żółciowych.

Ponieważ wątroba, jak pisałam w „Wątroba jest tylko jedna” (tutaj), bardzo mi „leży na wątrobie” kurkuma wzbudziła już dawno moje wielkie zainteresowanie.

Jak można przeczytać w

Khanna, Dinesh, et al. Natural products as a gold mine for arthritis treatment. Current Opinion in Pharmacology 2007;7(3):344-351,

ma ona także właściwości przeciwartretyczne. Bardzo się to przyda przy „wędrujących” bólach, które czasem mnie nawiedzają. Zwłaszcza wtedy, kiedy całkiem zapomnę, że powinnam dbać o swoje nerki i poziom kwasu moczowego.

Kiedyś dostępny był w aptekach bardzo dobry gotowy preparat – wyciąg alkoholowy z kurkumy, ale chyba został wycofany.

Na szczęście można sobie zrobić samemu nalewkę.

1 część rozdrobnionej, świeżej kurkumy zalać 5 częściami alkoholu co najmniej 70% i odstawić na dwa tygodnie. Przecedzić.

Nalewkę taką stosujemy 3 razy dziennie po łyżeczce rozmieszanej ze szklanką wody przez dwa tygodnie. Należy ją stosować ostrożnie, zwłaszcza, jeśli ma się kamienie w pęcherzyku żółciowym. Nie powinny jej też stosować kobiety w ciąży i karmiące.

Kurkuma jest ważnym składnikiem przyprawy curry.

„Indyjski szafran”, bo tak bywa nazywana ta przyprawa, kojarzy mi się zawsze z moją ulubioną indyjską restauracją na Marszałkowskiej 21 , a także z filmem „Smak curry”.

Restaurację polecam wszystkim tym, którzy lubią delektować się smakami potraw i przypraw.

A film polecam tym, którzy lubią delektować się smakami życia.

Jak głosi hasło w zwiastunie: „Ten film obudzi Wasz apetyt na miłość”.

 

 

Dużo się pisze ostatnio o oleju CBD i o „medycznej marihuanie”.

Panuje w tej kwestii spory informacyjny zamęt, a na różnych internetowych forach olej CBD poleca się jako lek na wszystko, budząc w ten sposób wątpliwości co do jego skuteczności.

No bo jakim cudem coś może być lekiem „na wszystko”?

Pierwsze nieporozumienie w całej tej historii to mylenie oleju konopnego i oleju konopnego CBD. Oba są wytwarzane z konopi siewnych (Cannabis sativa).

Olej konopny to olej spożywczy, tłoczony Z NASION konopi siewnych. Bardzo bogaty w kwasy omega-3 (pisałam o nim tutaj) i można go używać do woli.

Natomiast olej CBD to ekstrakt wytwarzany Z KWIATÓW konopi siewnych i jego już do woli używać nie można. Stosuje się go w kroplach.

Jest on bardzo bogaty w kannabidiol (CBD), związek chemiczny z grupy kannabinoidów, całkowicie legalny w Polsce i nie mający właściwości psychoaktywnych.

Można spotkać też olej CBG – zawierający jeszcze inny kannabinoid – kannabigerol, również nie posiadający działania psychoaktywnego.

Kannabinoidy zawarte w olejach CBD i CBG wpływają na układ endokannabinoidowy, a tym samym na odzyskanie przez organizm homeostazy i umiejętności „samoregulacji”.

Olej CBD jest polecany w przypadku bardzo różnych dolegliwości (np. padaczka, choroba Parkinsona, stwardnienie rozsiane) .

Wiele badań wskazuje, że użycie CBD i CBG może też wspomagać leczenie chorób nowotworowych i stymulować układ immunologiczny.

W terapii nowotworów stosuje się także „medyczną marihuanę”, zawierającą jeszcze inny, psychoaktywny kannabinoid – tetrahydrokannabinol (THC) (ten, za który grożą u nas różne sankcje).

Od niedawna „medyczna marihuana” z dużą zawartością THC jest w Polsce legalna, ale tylko do celów leczniczych, a jej zakup obarczony jest wielką biurokracją.

Za to olej CBD i CBG można kupić bez problemu, pod warunkiem wszak, że ma się sporo pieniędzy, bo do tanich nie należy.

Ale trzeba pamiętać, że olej CBD to NIE JEST LEK.

Nie wpływa na konkretną chorobę i nie leczy jej, a skutki jego używania są odczuwalne dla jednych ludzi już przy jednej kropli, a dla innych dopiero przy 20.

Ja mam do oleju CBD ambiwalentny stosunek.

Z jednej strony znam sporo badań i przykładów na to, że wspomaga leczenie padaczki i innych ciężkich i trudno poddających się leczeniu chorób.

Z drugiej zaś strony mam mieszane uczucia co do „kombinowania” przy swoim układzie endokannabinoidowym bez absolutnej konieczności.

W 2006 roku wprowadzono lek na otyłość zawierający rimonabant, substancję wpływającą na układ endokannabinoidowy. Działał bardzo dobrze, ale w 2018 roku wycofano go ze sprzedaży z powodu bardzo wielu poważnych skutków ubocznych.

Oczywiście czasem choroba jest tak paskudna, że medycyna nie daje rady i zawodzą także różne naturalne metody stosowane od wieków. Wtedy używanie CBD (pomimo tych możliwych poważnych skutków ubocznych ) może być i tak jedyną drogą ratunku.

Na szczęście przy walce z podagrą jest tyle innych naturalnych i skutecznych sposobów, że ja terapię olejem CBD sobie odpuszczę.

Układ endokannabinoidowy można stymulować nie tylko dostarczając mu kannabinoidy z roślin. W naturalny sposób wytwarzają się one także podczas solidnego wysiłku fizycznego.

Ciekawe, ile sobie ich wytworzyłam podczas morderczego podjazdu tunelami na przełom Dunaju? (pisałam o tej wyprawie tutaj).

Mam plan, by je sobie wytwarzać nadal pokonując na rowerze kolejne odcinki Eurovelo 6 albo wspinając się na jakieś górki.

Zimowe sporty nie są moimi ulubionymi (wiedzą to Ci, którzy czytali „Czapka i czapetka na stoku” – tutaj) dlatego prawie czuję, jak mój układ endokannabinoidowy wierci się i nie może się już doczekać wiosny.

źródła:

Scott, Katherine A., Angus G. Dalgleish, and Wai M. Liu. „Anticancer effects of phytocannabinoids used with chemotherapy in leukaemia cells can be improved by altering the sequence of their administration.” International journal of oncology 51.1 (2017): 369-377.

Zuardi, Antonio Waldo, et al. „Cannabidiol for the treatment of psychosis in Parkinson’s disease.” Journal of Psychopharmacology 23.8 (2009): 979-983.

Dietrich, Arne, and William F. McDaniel. „Endocannabinoids and exercise.” British journal of sports medicine 38.5 (2004): 536-541.

O centurii piszą, że jej nazwa wywodzi się od nieśmiertelnego króla centaurów, Chirona, który ponoć wyleczył nią rany zadane mu przez Heraklesa.

Tyle, że zgodnie z mitologią, Chiron nie wyleczył się wcale z rany zatrutą strzałą, zadanej mu przez Heraklesa podczas zakończonej bijatyką popijawy z centaurami.

Ponoć rana ta dokuczała Chironowi na tyle, że zdecydował się oddać swoją nieśmiertelność Prometeuszowi.

Wygląda więc na to, że z centurią i Chironem to plotka.

Ale jak w każdej plotce, tak i w tej jest ziarno prawdy.

Centuria ma bowiem bardzo wiele leczniczych właściwości.

W Macedonii i Algierii tradycyjnie leczy się nią skutecznie cukrzycę.

Ksiądz Kluk w swoim „Dykcyonarzu roślinnym” wspominał centurię jako lek na podagrę.

Ziołolecznik i ojciec wodolecznictwa, Sebastian Kneipp, w książce „Mój testament dla zdrowych i chorych” polecał podagrykom popijanie od rana do wieczora po małym łyku napar ze skrzypu (pisałam o nim tutaj), centurii i korzeni bzu czarnego.

Leonard de Verdmon Jacques, pochodzący z Łęczycy krajoznawca i badacz z przełomu XIX i XX wieku, w swoim kompendium ziołowym „Kuracja roślinna” opisuje centurię jako lek na brak apetytu, astmę, biegunkę, malarię, świnkę, pryszcze i żółtaczkę.

Naukowcy potwierdzają, że centuria pobudza wydzielanie soku żołądkowego, żółci i soku trzustkowego. Wspomaga trawienie i wchłanianie składników pokarmowych. Ma działanie przeciwcukrzycowe, przeciwmalaryczne i przeciwgorączkowe. Wyciągi z centurii są inhibitorami oksydazy ksantynowej (o niej tutaj).

Trzeba jednak z nią uważać, bo napary z centurii w większych dawkach drażnią żołądek. Zalecana dawka to 1 łyżka na szklankę wrzątku do popijania małymi łykami cały dzień.

Centuria jest rośliną rzadko u nas spotykaną i objętą częściową ochroną. Ale można ją uprawiać, więc nie ma kłopotu, żeby znaleźć suszone ziele w sklepie zielarskim.

Niektóre źródła wywodzą nazwę centurii od łacińskiego słowa CENTUM czyli STO.

Tymczasem po polsku centurię nazywa się tysiącznikiem.

Widać zawsze tłumacze mieli kłopoty z liczebnikami.

Teraz także notorycznie w różnego typu wiadomościach w telewizji angielski billion jest tłumaczony na polski jako bilion, tymczasem oznacza on miliard. A angielski trillion, oznaczający po polsku bilion, tłumaczony jest na polski jako trylion .

I z tego też biorą się różne plotki.

źródła:

Stefkov, Gjoshe, et al. „Chemical characterization of Centaurium erythrea L. and its effects on carbohydrate and lipid metabolism in experimental diabetes.” Journal of ethnopharmacology 152.1 (2014): 71-77

Hamza, Nawel, et al. „Prevention of type 2 diabetes induced by high fat diet in the C57BL/6J mouse by two medicinal plants used in traditional treatment of diabetes in the east of Algeria.” Journal of ethnopharmacology 128.2 (2010): 513-518

Valentao, P., et al. „Antioxidant activity of Centaurium erythraea infusion evidenced by its superoxide radical scavenging and xanthine oxidase inhibitory activity.” Journal of Agricultural and Food Chemistry 49.7 (2001): 3476-3479

Ciekawa jestem, kto podróżując na południe od Madrytu po regionie La Mancha, zajadając queso Manchego, czyli owczy ser Manchego, w towarzystwie dulce de membrillo, czyli twardej marmolady z pigwy, myśli o tym, że stosuje kurację leczniczą?

Myślę, że nie znajdziecie takich zbyt wielu.

Tymczasem bardzo prosta do zrobienia marmolada w owoców pigwy to wspaniałe i lecznicze pożywienie dla każdego.

Mnie oczywiście najbardziej interesuje, że święta Hildegarda z Bingen, której ścieżkami spacerowałam wiosną (o czym możecie poczytać tutaj) zalecała suszoną lub ugotowaną pigwę podagrykom.

I miała rację. Świętą rację.

Bo pigwa jest niezwykła.

Przegląd choćby kilku z wielu artykułów naukowych dotyczących ekstraktów z pigwy pokazuje, że są one skuteczne przy chorobach układu moczowego, mają działanie przeciwzapalne, antyoksydacyjne, zapobiegają degradacji stawów i zmniejszają stężenie kreatyniny i mocznika we krwi.

Pigwę często myli się z pigwowcem japońskim. Należą wprawdzie do tej samej rodziny, ale pigwowiec japoński to inny gatunek.

Ale on też ma wiele zalet. Działa przeciwzapalne, antyoksydacyjne i może chronić między innymi przed rakiem piersi i okrężnicy.

Wielce cieszy mnie, że można wykorzystać nie tylko zioła, ale coś tak smacznego jak marmolada z pigwy i pigwówka do walki z dną moczanową i chorobą nerek.

I co więcej, walka ta nie jest wcale beznadziejną walką z wiatrakami.

Wiedzą to ci z Was, którzy towarzyszyli mi (także wirtualnie) w rowerowej wycieczce przez przełom Dunaju (o której pisałam tutaj) i wdrapywaniu się na Babią Górę i Pilsko.

źródła:

Mirmohammadlu, Mansur, et al. „Hypolipidemic, hepatoprotective and renoprotective effects of Cydonia oblonga Mill. Fruit in streptozotocin-induced diabetic rats.” Iranian journal of pharmaceutical research: IJPR 14.4 (2015): 1207.

Al-Snafi, Ali Esmail. „The medical importance of Cydonia oblonga-A review.” IOSR Journal of Pharmacy 6.6 (2016): 87-99

Silva, Branca M., et al. „Quince (Cydonia oblonga Miller) fruit (pulp, peel, and seed) and jam: antioxidant activity.” Journal of Agricultural and Food Chemistry 52.15 (2004): 4705-4712

Ashraf, Muhammad U., et al. „Cydonia oblonga M., a medicinal plant rich in phytonutrients for pharmaceuticals.” Frontiers in pharmacology 7 (2016): 163.

Gorlach, Sylwia, et al. „Procyanidins from Japanese quince (Chaenomeles japonica) fruit induce apoptosis in human colon cancer Caco-2 cells in a degree of polymerization-dependent manner.” Nutrition and cancer 63.8 (2011): 1348-1360.

Lewandowska, Urszula, et al. „Flavanols from Japanese quince (Chaenomeles japonica) fruit inhibit human prostate and breast cancer cell line invasiveness and cause favorable changes in Bax/Bcl-2 mRNA ratio.” Nutrition and cancer 65.2 (2013): 273-285.

Słynny staroegipski papirus pochodzący z 1550 roku p.n.e. profesor Ebers kupił w 1873 roku od pewnego Araba, nieświadomego zapewne wielkiej wartości tego przedmiotu.

Tymczasem ów zwój okazał się podręcznikiem medycyny, chirurgii, farmacji i fitoterapii.

Wśród wielu leczniczych roślin, które zostały wymienione na papirusie, zwanym obecnie „papirusem Ebersa”, tłumacze znaleźli kolendrę siewną.

Jej nasiona były w starożytnym Egipcie towarem eksportowym.

I nie ma się co temu dziwić, bo wielce są dla człowieka pożyteczne.

Używa się ich do konserwowania i przyprawiania mięsa, dodaje do likierów, ciast i sosów.

Wspierają pracę wątroby i dróg żółciowych oraz wzmagają wydzielane soku żołądkowego. Zawarty w nasionach olejek działa uspokajająco, co tłumaczy XVI-wieczne użycie miodowanych nasion kolendry do usypiania dzieci.

Bez świeżej kolendry nie może się natomiast obejść kuchnia gruzińska, meksykańska, portugalska i wiele kuchni azjatyckich.

Dla mnie szczególnie interesującą informacją jest, że sproszkowane suszone liście kolendry w dawce 5g na dzień znacząco zmniejszyły dolegliwości spowodowane stanem zapalnym stawów.

Bardzo ciekawą cechą nasion kolendry jest też ich zdolność do usuwania z organizmu metali ciężkich, szczególnie kadmu, który nie tylko jest obwiniany o obniżanie poziomu selenu w organizmie, ale na dodatek lubi gromadzić się w naszej trzustce.

Stosując napar z nasion kolendry (1 łyżeczka rozgniecionych nasion na szklankę wrzątku naparzana pod przykryciem przez 30 minut – pić dwa razy dziennie po pół szklanki) przez dłuższy czas, trzeba pamiętać, że zubaża on organizm w witaminę B1, trzeba więc ją uzupełniać.

Badacze odkryli w grobowcu Tutanchamona nasiona kolendry, co oznacza, że musiały mu one towarzyszyć na co dzień. W mojej kuchennej szafce na przyprawy też można je odkryć, bo mam je zawsze pod ręką.

I to mnie z Tutanchamonem łączy.

A badacze mumii Tutanchamona stwierdzili, że miał on 163 cm wzrostu i szczupłą sylwetkę.

To mnie z nim nie łączy, niestety.

 

źródła:

Bhat, S., et al. „Coriander (Coriandrum sativum L.): Processing, nutritional and functional aspects.” African Journal of Plant Science 8.1 (2014): 25-33.

Rajeshwari, C. U., S. Siri, and B. Andallu. „Antioxidant and antiarthritic potential of coriander (Coriandrum sativum L.) leaves.” e-SPEN Journal 7.6 (2012): e223-e228.

Despina-Maria, Bordean, et al. „Detoxification methods in case of cadmium sulphate intoxication.” (2006): 206-211.

Sahib, Najla Gooda, et al. „Coriander (Coriandrum sativum L.): A potential source of high‐value components for functional foods and nutraceuticals‐A review.” Phytotherapy Research 27.10 (2013): 1439-1456.

Niemieccy XVI-wieczni lekarze i ziołolecznicy – Tabernaemontanus, Lonicerus i Bock sporo napisali o ziołowym leczeniu podagry.

Lubię się na nich powoływać, wymądrzając się na temat skazy moczanowej, zwłaszcza od kiedy dane mi było przeglądać w Bazylei oryginały ich ksiąg.

Zalecali oni na podagrę picie wina, w którym gotowały się jagody jałowca i kąpiele przeciwbólowe z dodatkiem gałęzi jałowca.

Olejek jałowcowy ma działanie przeciwzapalne. Nic zatem dziwnego, że kąpano niegdyś podagryków w gałęziach jałowca, żeby złagodzić bóle stawów i mięśni spowodowane stanami zapalnymi.

Można kupić olejek eteryczny jałowcowy i dodawać go do kąpieli.

Olejku nie wlewamy bezpośrednio do wanny z ciepłą wodą. Ja zwykle mieszam kilkanaście kropli z miodem i wlewam mieszaninę do wody. Nie eksperymentuję z wewnętrznym stosowaniem tego olejku. Ma bardzo silne działanie moczopędne i może doprowadzić do podrażnienia nerek i krwawienia. Jak podaje Farmakognozja Kohlmünzera, ma on też działanie hipoglikemiczne (obniża poziom cukru ponad normę), więc przedawkowanie może się skończyć utratą przytomności, a nawet jeszcze gorzej.

Przeglądając artykuły znalazłam badania

Havlik, Jaroslav, et al. „Xanthine oxidase inhibitory properties of Czech medicinal plants.” Journal of Ethnopharmacology 2010;132(2):461-465.

pokazujące, że etanolowy wyciąg z owoców jałowca jest inhibitorem XO.

Dla naukowców to „etanolowe wyciągi z szyszkojagód jałowca”, a dla mnie to po prostu wino gotowane z owocami jałowca lub poczciwe nalewki jałowcowe (kilka sprawdzonych przepisów na nie podaję tutaj).

A skoro hamuje rozbuchaną XO nalewka jałowcowa, to działać tak będzie też gin, będący destylatem z zacieru z dodatkiem owoców jałowca. No i Spišska Borovička, narodowy trunek Słowaków.

Nie dziwię się, że gin jest podobno ulubionym trunkiem Królowej Wielkiej Brytanii, Elżbiety II. Pija go raz dziennie w środku dnia przed posiłkiem. Ja niestety w ciągu dnia nie mogę, bo zwykle muszę prowadzić samochód. Ale od czasu do czasu, kiedy mam wolne, mogę się poczuć jak Jej Królewska Mość.

Ach, gdyby tak jeszcze mieć kamerdynera…

I to takiego z klasą. Jak Stevens, w którego wcielił się nominowany do Oscara Anthony Hopkins.

Pietruszka pochodzi z tej samej rodziny, co seler (o nim tutaj) i podagrycznik (o nim więcej tutaj).

Nie wyobrażam sobie bez niej rosołu ani żadnego wywaru.

Natka pietruszki to mój ulubiony dodatek do każdego prawie dania. Uwielbiam jej smak, a na dodatek jest bogatym źródłem witaminy C.

Bardzo lubię koktajl z natki, kiwi i cytryny. Dość często robię też makaron z pietruszką i tuńczykiem. Przepis na tę prostą potrawę dostałam kiedyś od znajomego z Sardynii (przepis znajdziecie tutaj) i na stałe zagościł w moim domu.

Do celów leczniczych używa się korzenia i owoców pietruszki. Zwiększają przesączanie w kłębkach nerkowych i zwiększają wydalanie moczu. Zmniejszają także napięcie mięśni gładkich dróg moczowych. Mogą być stosowane w stanach zapalnych nerek i w kamicy moczowej.

Wyciągi z owoców pietruszki działają silniej, niż te z korzenia. Nie powinny ich używać kobiety w ciąży i karmiące oraz małe dzieci. I w ogóle takie wyciągi stosujemy krótko – najwyżej dwa tygodnie.

W

Haidari, Fatemeh, et al. „Effects of parsley (Petroselinum crispum) and its flavonol constituents, kaempferol and quercetin, on serum uric acid levels, biomarkers of oxidative stress and liver xanthine oxidoreductase aactivity inoxonate-induced hyperuricemic rats.” Iranian journal of pharmaceutical research: IJPR 10.4 (2011): 811.

przeczytałam, że badania na zwierzętach pokazały, że pietruszka obniża poziom kwasu moczowego.

Ponadto pietruszka (podobnie jak seler) zawiera  apigeninę, która hamuje XO.

Napar przygotowuje się przez zalanie łyżki rozdrobnionego suchego korzenia pietruszki 1,5 szklanki wrzącej wody. Naparza się to nad parą pod przykryciem 15 minut. Potem odstawia się jeszcze na 10 minut. Napar pije się 2-3 razy dziennie po 1/4 – 1/3 szklanki między posiłkami. Trzeba też wtedy przyjmować jedną tabletkę witaminy B1.

Podobnie przygotowuje się napar z 1/2 łyżki owoców pietruszki na szklankę wody. Ale jego zażywa się tylko 1-2 łyżki między posiłkami. Przy tej kuracji należy także przyjmować witaminę B1 dwa razy dziennie.

Zalecenia te pochodzą z książki „Rośliny lecznicze i ich praktyczne zastosowanie” autorstwa Aleksandra Ożarowskiego i Wacława Jaroniewskiego.

Korzeń i owoce pietruszki zawierają substancję psychoaktywną o nazwie mirystycyna, która może wywoływać euforię i halucynacje.

Już rozumiem, dlaczego tak na mnie działa dobry rosół. Gotowany, jak przystało, z pietruszką.

W korzeniach mirystycyny jest niewiele (ok. 0,3%), za to w nasionach pietruszki jest jej znacznie więcej (do 5%).

Dlatego jeśli już ich używamy, radzę  naprawdę nie przesadzać i trzymać z dala od dzieci.

Podobno w Rosji uprawy pietruszki są nadzorowane i wpisana jest ona na listę roślin zawierających substancje narkotyczne.

Igor Strawiński komponując swój balet „Pietruszka” nadał głównemu bohaterowi, klaunowi, takie właśnie imię.

Kto wie, co nim kierowało. Może znał działanie nasion pietruszki?

W końcu zwykle klaun na scenie wygląda trochę jak naćpany.

Chociaż smutny klaun Pietruszka jakoś mi nie wygląda na kogoś na haju.

 

Nawłoć pospolita (Solidago virgaurea L.) wypierana jest u nas przez nawłoć kanadyjską (Solidago canadensis L.). Ta druga dokonała prawdziwej inwazji na Europę z Ameryki Północnej. Zadomowiła się na dobre i tak się zaczęła panoszyć, że aż wpadła na czarną listę gatunków inwazyjnych.

Na szczęście obie rośliny mają podobne właściwości i zastosowania lecznicze. Napary i odwary z nawłoci odtruwają, usuwają zbędne produkty przemiany materii i obniżają poziom kwasu moczowego. Stosuje się je też w kamicy moczowej.

Jeden z przepisów na napar z nawłoci ze stokrotką podałam tutaj.

Jak można przeczytać w

Hossen, Muhammad Jahangir, et al. „KAEMPFEROL: REVIEW ON NATURAL SOURCES AND BIOAVAILABILITY.”BIOSYNTHESIS, FOOD SOURCES AND THERAPEUTIC USES: 101

nawłoć jest źródłem kemferolu, który jest jednym z silnych inhibitorów oksydazy ksantynowej (XO).

Pszczoły lubią nawłoć. Miód nawłociowy to idealny miód dla mnie. Wspomaga pracę nerek, pomaga wydalać szkodliwe produkty przemiany materii i dobrze działa na stawy. Jest też polecany przy kamicy moczowej.

Miód ten zawiera dużo rutyny, która przydaje się do przyswajania witaminy C (było o tym tutaj),  a także kwercetynę, która jest inhibitorem XO.

Jeśli ktoś nie zna dobrze nawłoci, a chciałby ją zbierać, powinien uważać, żeby nie pomylić jej z którymś z licznych gatunków starca. Starce zawierają bowiem wyjątkowo duże ilości silnie działających alkaloidów pirolizydynowych.

Kiedy się patrzy na zdjęcie, wydaje się, że trudno się pomylić. Jednak widziałam na pewnym forum, że ktoś umieścił zdjęcie kwiatów starca z opisem, że to nawłoć.

Szamani plemienia Odżibwejów używali ziela i korzeni nawłoci kanadyjskiej do sporządzania wyciągów wzmacniających.

Zrobię sobie dwutygodniową szamańską kurację naparem z nawłoci kanadyjskiej. Chciałam na tę okoliczność wybrać sobie jakieś indiańskie imię np. Rącza Łania. Ale potem pomyślałam, że jednak lepiej pasować będzie jakieś inne.

Niestety pewne indiańskie imię, którym nazwał mnie niedawno współuczestnik ruchu drogowego, zapewne jego zdaniem bardziej adekwatne do mojego wieku i „rączości”, nie przypadło mi do gustu. Więc poszłam w inny kierunku i wybrałam imię Jedząca Stokrotki.

Przy „nawłociowych” obrzędach posłucham Niemena. Bo to właśnie o nawłoci (zwanej „polską mimozą”) śpiewał pięknie w utworze skomponowanym do wiersza „Wspomnienie” Juliana Tuwima.

Ktoś dołączy do mnie? Jeśli tak, to ciekawam bardzo, jakie indiańskie imię sobie wybierzecie?